تاریخچۀ ریاست مجمع علمی

 

ریاست مجمع علمی که قبلا به اسم ریاست عمومی جمعیت العلماء بوده تحت همین اسم در اوائل زمان زمامداری حکومت شاهی محمد ظاهر شاه پادشاه افغانستان آغازبه کارنموده وسپس دریک زمانی هم جزء تشکیلات وزارت عدلیه بوده.وبعد از به میان آمدن وزارت ارشاد،حج واوقاف جزء تشکیلات این وزارت گردیده است.که در آغاز نظام موجوده با یک تشکیل وسیع تقریبا هشتاد نفری بابست های بلندی مافوق وفوق باتشکیلات قبلی خود نیز درچوکات همین وزارت تا چند سالی باقی بود.وسپس به اساس پالیسی عمومی تنقیص تشکیلات بست های این ریاست از لحاظ کمی وکیفی تنقیص گردیده وبه اسم مجمع علمی مسمی گردید که اکنون مجموع تشکیل این ریاست را 23 نفر کارمند مسلکی واداری و 9 نفر کارکن خدماتی که جمعآ تعداد (32) تن را احتوا میکند تشکیل میدهد.

شاخصه های کاری این ریاست

فعالیت های عمده این ریاست اصدار فتاوی،ابراز نظر های شرعی پیرامون موضوعات شرعی واصله از مراجع رسمی ،غیر رسمی، افراد واشخاص بگونۀ حضوری ویاهم غیر حضوری،تدقیق وبررسی مسوده های نسخه های قرآن کریم خطاطی شده،کتب ورسائل دینی که درداخل کشور به چاپ میرسد ویا هم از خارج کشور وارد میگردد، همکاری وهماهنگی در طرح وتطبیق برنامه های ارشادی وتعلیمی با ارگانهای دفاعی وامنیتی کشور توسط یکی ازمدیریت های مربوط درمراکزوقطعات جزوتامهای نیروهای امنیتی دروزارت های دفاع ملی،امورداخله وامنیت ملی پاسخ دهی شفاهی به سوالات هموطنان بطورمستقیم وتنویر افکار عامه وارائۀ تبلیغ وارشاد دینی از طریق رسانه های جمعی ویا هم منابر ومساجد، ارائهۀ تبلیغ وارشاد دینی درمراکزاصلاح وتربیت اطفال و محابس درمرکزوولایات ، سهم گیری در مراحل مختلف پروسۀ حج وبرقراری ارتباط کاری باریاست های ارشاد وانسجام مساجد، اوقاف،حسینه ها وتعلیمات علوم دینی وتدریب ائمه که بطورمداوم انجام داده می شود را تشکیل میدهد.

ارقام ونوعیت فعالیت ها.

فعالیت های این ریاست درتحت برنامه ارشادی وزارت شامل بوده که همواره وظایف خویش رادر بخش مربوط ذیلا انجام میدهد.

1-  تهیه ،ترتیب واصدارفتوی وابرازنظرها ی شرعی واصله ازمراجع رسمی ویاغیررسمی بطورکتبی ویاشفاهی .

2- تدقیق وبازنگری قرآنکریم های خطاطی شده ،کتب ورسایل که درداخل ویاخارج کشورچاپ ویا وارد میگردد .

3-  اشتراک وسهم گیری دربرنامه های ارشادی وتعلیمی درقطعات وجزوتامهای ارگانهای دفاعی وامنیتی کشوردروزارت های دفاع ملی وامورداخله.

4 – اصدارفتاوی شرعی بطورشفاهی ازطریق رسانه های جمعی ،تلیفون ودیگربرنامه های الکترونیکی وبگونه حضوری افرادواشخاص درکشور.

 5- تنظیم برنامه های ارشادی وتعلیمی درمراکزاصلاح وتربیت اطفال .

6- اشتراک درکمیته های کاری حج درداخل وخارج ازکشور .

7- اشتراک علمای این ریاست درموضوعات مختلف دینی که ازطرف مقام محترم وزارت هدایت داده میشود .

8- تنظیم وتطبیق برنامه های گزینش وتعین ناظمین ومرشدین حجاج که همه ساله جهت رهنمائی وخدمت   گذاری برای حجاج کشورازطریق وزارت توظیف وبه کشورسعودی اعزام میگردند.

9- تسوید،ترتیب وتدقیق مسوده های قوانین ،مقرره ها،لوایح وطرزالعمل های کاری مربوط وابرازنظرپیرامون آن .

10- بازنگری کتب وآثاروارده ازخارج کشوروابرازنظرپیرامون ورودویاعدم ورودآن درکشور.

11-  سازماندهی برخی ازمجالس ،کنفرانس های دینی ،میزهای مدورپیرامون مهم دینی.

بودجه ومصارف

کدام بودجه خاص علاوه ازمعاشات وحقوق کارمندان دراین ریاست دربخش های کاری مربوط درنظرگرفته نشده است .

بیان اولویت هابرمعیارلایحه وظیفوی

1- طرح وتطبیق پلان های مفید ومؤثردرراستای تحقق اهداف عالی برنامه ارشادی وزارت بگونه ربعواروبطورسالتمام . ،کنترول ،مراقبت ،ارزیابی واجراات کارکنان ریاست مجمع علمی .

2- کنترول ،مراقبت ازاجراات کارکنان مربوط وارزیابی ایشان درروشنی نتایج ملموس ومحسوس کاری .

3- اصدارفتاوی شرعی درمواردلازم درپرتوتعالیم اسلامی به منظورتوضیح وتشریح احکام ومسایل شرعی ،احقاق حقوق فردی ،اجتماعی ،سیاسی ،اقتصادی ،فرهنگی وتامین عدالت اجتماعی .

4- تنظیم ،تطبیق وپیشبردبرنامه های تبلیغی ،ارشادی وتوضیح وتشریح مسایل دینی درمراکز،قطعات وجزوتامهای نظامی

5- تنظیم برنامه های ارشادی وتعلیمی درمراکزاصلاح وتربیت اطفال وزارت محترم عدلیه درمرکزوولایات کشوروپیگیری وتعقیب آن .

6- تطبیق وتنظیم برنامه های ارشادی وتعلیمی درمحابس وتوقیف خانه هادرمرکزوولایات کشورونظارت ازنحوه فعالیت ها.

7- تدقیق ،بررسی وتصحیح نسخه های قرآنکریم خطاطی شده ،کتب وآثاری که درداخل کشورچاپ ویاازخارج وارد میگردد.

8- تثبیت وتشخیص منکرات ودریافت راهکارهای اصلاحی آن بادرنظرداشت استقامت های کاری .

9- تنویرافکارعامه جهت مبارزه ومقاطعه بامسکرات ،مخدرات ،فساداداری ،رسوم خرافاتی ،عنعنات ناپسندیده وغیرمشروع .

10- ایجاد وتامین روابط ومناسبات حسنه بامراکزومراجع علمی ،تحقیقی ونهادهای دینی ومذهبی .

11- تسوید،ترتیب وتدقیق مسوده های قوانین ،مقرره ها،لوایح وطرزالعمل های کاری مربوط وابرازنظرپیرامون آن .

12- بازنگری کتب وآثاروارده ازخارج کشوروابرازنظرپیرامون ورودویاعدم ورودآن درکشور.

13-  سازماندهی برخی ازمجالس ،کنفرانس های دینی ،میزهای مدورپیرامون موضوعات مهم دینی .

 14-  تشخیص وتثبیت نیازمندی ها وپیشنهاد آن به مقام وزارت بادرنظرداشت تخصیص بودجوی به اساس پلان کاری سالانه.

15- تنظیم وتطبیق برنامه های گزینش وتعین ناظمین ومرشدین حجاج که همه ساله جهت رهنمائی وخدمت گذاری برای حجاج کشورازطریق وزارت توظیف وبه کشورسعودی اعزام میگردند.

16-سهم گیری فعال درکمیته های مختلف کاری پروسه حج درداخل وخارج کشور.

17- همکاری درراستای تطبیق برنامه های دیگرارشادی باریاست های محترم ارشاد وانسجام ،مساجد ،تدقیق ومطالعات علوم اسلامی ،اوقاف ، تعلیمات علوم دینی ومرکزاعتدال .

نقاط بارزپلان کاری ریاست درسال 1396

1- تهیه واصدار(80)هشتاد مورد فتاوی وابرازنظرهای شرعی راجع براستفتاهای واصله .

2- بررسی وتدقیق پنج جلد باقی مانده ازنسخه خطاطی شده تفسیرجدیدکابلی .

3 - تحقیق وتصحیح یک نسخه قرآنکریم خطاطی شده ازموسسه فیروزکوه.

4- بازنگری وتدقیق (15)عنوان کتب ورسایل دینی .

5- ابرازنظرپیرامون (50)عنوان کتب وارده ازبیرون کشوردرچوکات کمیسیون مختلط دروزارت اطلاعات وفرهنگ.

6- پلان گذاری ،طرح وتطبیق برنامه های ارشادی وتعلیمی درمراکز،قطعات وجزوتامهای نظامی .

7- تنظیم وتطبیق پروگرامهای تبلیغی وتعلمی درمراکزاصلاح وتربیت اطفال وزارت محترم عدلیه درمرکزوولایات .

8- راه اندازی برنامه های ارشادی وتعلیمی درمحابس وتوقیف خانه هادرمرکزوولایات کشورونظارت ازنحوه تطبیق آن .

9- تنظیم وانسجام امورافتاء درسطح مرکزوولایات کشور.

10- تنویرافکارعامه ازطریق منابر،مساجد ورسانه های جمعی پیرامون تمسک هرچه بیشتربه ارزشهای احکام اسلامی جهت تآمین امنیت وعدالت ومبارزه ومقاطعه بامخدرات ،مسکرات ،منکرات ،عنعنات ناپسندیده اجتماعی وفساداداری .

11- تحریر(8)عنوان مضامین علمی وتحقیقی جهت نشردرمجله پیام حق .

   این ریاست درطی دوسال اخیربه دست آوردهای ذیل نایل گردیده است :  

  1. درسال 1394به تعداد ( 65) موردفتاوی شرعی ودرسال 1395به تعداد (70) موردفتاوی شرعی دربخش های مختلف درپاسخ به استفتاهای واصله بطورکتبی تهیه وصادرگردیده است که باعث کسب رضایت مردم وتثبیت جایگاه افتاء در سطح کشورگردیده که همه ساله به تعداد مراجعه مستفتی ها ومراجعین افزوده میشود.

  2. درسال 1394به تعداد(18) جلد قرآنکریم خطاطی شده ، کتب ورسایل ودرسال 1395به تعداد (23)جلد قرآنکریم خطاطی شده ،کتب ورسایل ازطریق اینریاست بازنگری ،تدقیق وتصحیح گردیده است

  3. درسال 1394پیرامون (45)عنوان کتاب درسال 1395پیرامون (40)عنوان کتاب وارده ازبیرون کشوردرچوکات کمیسیون مختلط دروزارت اطلاعات وفرهنگ توسط این ریاست بعدازبررسی ابرازنظرگردیده است

  4. تنظیم،تطبیق وتعقیب مستمربرنامه های ارشادی وتعلیمی درطول هفته چندروز درقطعات وجزوتامهای نیروهای نظامی کشور

  5.  پیشبرد برنامه های ارشادی وتعلیمی درمراکزاصلاح وتربیت اطفال وزارت محترم عدلیه درمرکزوولایات کشوردرطول هفته چندروز .

  6. تنظیم وبازنگری برنامه های ارشادی وتعلیمی درمحابس وتوقیف خانه هادرمرکزوولایات کشوردرطول هفته چندروز.

  7. تعیین ونتظیم تعداد(468)نفرعلماء وخطباء ومدیران ریاست های ارشاد،حج واوقاف بعنوان مرشدین وناظمین حجاج درسال 1394وتعداد(479) نفردرسال 1395 واعزام شان بکشور عربستان سعودی .

  8. تحریر(12)عنوان مضامین علمی وارسال (8)عنوان آن جهت نشردرمجله پیام حق .

 

1 -  مطالعه وبررسی کتب وآثاری که ازخـارج وارد ویادر داخل کشور به چاپ میرسد جهت جــلوگیری ازورود وچاپ آثار وکتب خلاف شرع وعنعنات ملی ومذهبی دولتی  بطورمستقیم ودرترکیب کمسیون مختلط انجام میپذیر.

2 - اصدار فتوی وتحریر ابراز نظرهای شرعی درموارد لازم در پرتواحکام وتعالیم اسلام به منظورتامین عدالت اجتماعی وحدت ملی وصلح درکشور.

3 - رســانیدن  حقایق به مـردم  بابیان مسایل  شرعی ارائه  موعظه های  دینی وبا اشــتراک درمحافل ، کنفرانس هــاوسیمینارها دررسانه های همگانی به منظورتشـریح وتوضیـح احکام وحکمت هـای دین مقدس اســلام تامین مناسبات حسنه بامراجع وجهات دینی ومذهبی درداخل کشور.

4 - تحقیق وبازنگری مسوده های قرآنکریم خطاطی شده ، کتب ورسایل دینی ومذهبی که ازطریق مراجع مختلف ویااشخاص وافرادغرض بازنگری مواصلت میورزد.

5-  تشخیص وپیشنهادنیازهای ریاست به اساس پلان کاری ریاست مربوط .

6- تنظیم برنامه های تعلیمی  ،اشتراک درجلسات پروگرامهای کاری .    

7 -  تنظیم  برنامه های تبلیغی ، ارشادی ومسایل دینی درادارات ملکی وقطعات وجزوتامهای اردو،پولیس وامنیت ملی .

8 -  دریافت راهکار ارشادی واصلاحی در جامعه ، محو فساد اداری ،مواد مخدر، مسکرات ورعایت حقوق زن ، وحقوق بشری در روشنایی احکام  دین مبین اسلام وسعی وتلاش دراین زمینه ازطریق ممکنه باامکانات دست داشته .

9 -  تهیۀ مضامین علمی دینی برای مجلۀ  پیام حق ، سهم  گیری واشتراک در پروگرا مها  و برنامه هـــــای کاری ریاست های دیگروزارت ، ارگانها ونهادهای  بیـــرونی حسب لــــزوم دیدوهدایات مقام وزارت .

10-  تطبیق مصوبات ، هدایات ، احکام  مقام  محترم ریاست جمهوری وجلسات مقام رهبـری وزارت .

11 -  اشتراک درکمیته های کاری پروسۀ حج درداخل وخارج کشورطبق لزوم دید مقام محترم وزارت.

( اشتراک ،سهم گیری درمراجع ومراکزتعلیمی ،ارشادی وفرهنگی  )

  1. - تنظیم  برنامه های ارشادی ومسایل دینی درادارات ملکی وقطعات و جــزوتامهای اردو،پولیس وامنیت ملی توسط علماء وکارشناسان مـربــوط  بطـوردوامــدارواشتراک درمجـالـس ، محافل علمی وفرهنگی ادارات فوق الذکر.

  1.  – اشتراک  درمرکزاصلاح ولایت کابل به صفت معلم جهت تنویراذهان و اصـلاح اطفا ل   تحت حجزآن مرکزهمه سا له بطوردوامــدار.

  1.  -  اشتــراک درکمیتۀ مشترک دروزارت اطلاعات وفرهنگ جهت ملاحظه  وبررسی کتب وآثاری که ازخارج  کشور وارد میگردد .

  1.  –  تدقیق ، بررسی وملاحظه قــرآن کریم خطاطی شــده ، کتب ورسـایل که درداخل کـشور به  چـاپ میـرســــــــــــــد .

  2.  – ( اشتراک درکمیته های کاری حج)

  3.  -  هــمه سـاله علماء وکارمــندان ریاست مجمع علمی ازآغازپروسه حج درثبــت نـام حجاج درترکیب کمیـته های مختلط  کاری ریاست محترم حج وزیارت درمــرکزو ولایات  شـــرکت ورزیده والی تکمیل اسنــاد، پاسپــورت وویزۀ حجاج فعالانه وظایف خـویش را انجام مـیدهـــــنـــد .

  همچنان کارمــندان اینـــریاست درترکیب هئیــت بعثه جهت خدمت گـذاری بـــرای حجاج درکمیته ها ی مختلف وبخش های کاری ریاست بعثۀ افغانستان درمکۀ مکرمه ، مـدینۀ منوره ومیدان هوایی جده کاروفعالیت نموده ودرراستای خد مت گذاری بهتروخوبتربرای حجاج ازهیچ نــوع سعی وتلاش دریغ نـورزیده هـمواره گـزارش ازکارکرد خـویش را تقدیم این ریاست و مـراجع ذیربط نموده اند .

مجموعۀ ازکارهای انجام شده ویا کارهای که درآینده انجام میشود قرارذیل است.

ریاست مجمع علمی منحیث یک نهادعلمی ومسلکی درچارچوب تشکیلات وزارت ارشاد،حج واوقاف قرارداشته که فعالیت ها ی عمدۀ آنرا اصدارفتوی ، ابـرازنظرهای شـرعی پیرامــون مســایل ومــوضوعات گوناگون دینی ، تصحیح ، بازنگری وبررسی مسـوده های قرآن عظیم الشان ودیگرکتب دینی واصله ازمراجع مختلف ،تنویرافکارعامه باارائه معلومات دینی بگونۀ ارشادی وموضوعات مشابه دیگرکه میتوان منجمله سهم گیری فعال درمراحل مختلف پروسۀ حج راهمه ساله نام برده تشکیل میدهدکه فعالیت های متذکره درپرتوقوانین نافذۀ کشور، استراتیژی انکشاف ملی واستـــراتیــژی سکتوراموردینی به هـدایات مقامات محترم رهــبری وزارت وبروفق لایحۀ وظایف تعین شده جهت تقویه ورشــد جامعۀ سالم مبتنی بــرارزشــهای والای اســـــلام انجام میگیرد.

  1.   -  تهیه ، ترتیب واصدارفتوی وابرازنظرهاازسال 1381الی  1395آنچه به عنوان کارکرد درج دیتابیس این ریاست گردیده ودردسترس قراردارد ذیلا تحریر میگردد.

درسال  1381به تعداد ( 3)  فتوی درسال   1382به تعداد (5 ) فتوی درسال  1383به تعداد (4) درسال   1384به تعداد (8)  فتوی درسال 1385 به تعداد  (6)  فتوی  درسال 1386 به تعداد(6)فتوی درسال 1387به تعداد(5)فتوی درسال1388به تعداد(5)فتوی درسال 1389به تعداد (8) فتوی درســال 1390 به تعداد (13) فتوی درســـال 1391 به تعـــداد (71) فــتــوی درســـال  1392 بــه تــعــداد (92) فـــتوی درســال  1393 بـــه تــعــداد (42) فــتــوی.